17-Ketosteroidy (17-KS)

17-Ketosteroidy (17-KS) to grupa produktów przemiany hormonów steroidowych, głównie androgenów pochodzących z nadnerczy oraz gonad. Oznaczenie ich wydalania z moczem pozwala na pośrednią ocenę produkcji hormonów steroidowych w organizmie i jest wykorzystywane w diagnostyce wybranych zaburzeń endokrynologicznych.

Badanie 17-ketosteroidów może dostarczyć informacji na temat funkcjonowania nadnerczy oraz gospodarki androgenowej.

Kiedy warto wykonać badanie?

Badanie może zostać zlecone w przypadku:

• podejrzenia chorób nadnerczy,

• diagnostyki zaburzeń hormonalnych,

• nadmiernego owłosienia u kobiet (hirsutyzmu),

• zaburzeń miesiączkowania,

• przedwczesnego dojrzewania płciowego,

• podejrzenia nowotworów wydzielających androgeny,

• oceny nadmiernej produkcji hormonów steroidowych.

Co oznacza badanie?

17-ketosteroidy są metabolitami hormonów steroidowych wydalanymi z moczem. Ich stężenie odzwierciedla aktywność hormonalną organizmu, szczególnie w zakresie produkcji androgenów.

Podwyższone wydalanie 17-KS może występować m.in.:

• przy nadczynności kory nadnerczy,

• w niektórych postaciach wrodzonego przerostu nadnerczy,

• przy nowotworach produkujących androgeny,

• w zaburzeniach związanych z nadmiernym wydzielaniem hormonów steroidowych.

Obniżone wydalanie 17-KS może występować m.in.:

• w niedoczynności kory nadnerczy,

• w niektórych zaburzeniach funkcji przysadki mózgowej,

• przy obniżonej produkcji androgenów.

Dlaczego warto wykonać badanie?

• wspomaga diagnostykę chorób nadnerczy,

• pomaga ocenić gospodarkę androgenową organizmu,

• wspiera diagnostykę zaburzeń hormonalnych,

• umożliwia ocenę przyczyn hirsutyzmu i zaburzeń miesiączkowania,

• stanowi uzupełnienie badań endokrynologicznych.

Przygotowanie do badania

Badanie najczęściej wykonywane jest z dobowej zbiórki moczu.

Podczas zbiórki należy przestrzegać zaleceń laboratorium dotyczących sposobu pobierania i przechowywania materiału. Warto również poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, które mogą wpływać na wynik badania.

Ważna informacja

Interpretacja wyniku 17-ketosteroidów powinna uwzględniać wiek, płeć, objawy kliniczne oraz wyniki innych badań hormonalnych, takich jak:

• DHEA-S,

• testosteron,

• kortyzol,

• ACTH,

• 17-OH-progesteron.

Obecnie oznaczenie 17-KS jest rzadziej wykonywane niż dawniej, ponieważ w wielu przypadkach zostało zastąpione bardziej precyzyjnymi badaniami hormonalnymi. Nadal jednak może być pomocnym elementem diagnostyki wybranych schorzeń endokrynologicznych.